Μια εικόνα με δύο εντελώς διαφορετικές πραγματικότητες αναδεικνύεται μέσα από τις οικονομικές υποθέσεις που έρχονται τις τελευταίες ημέρες στο φως της δημοσιότητας. Από τη μία, κυκλώματα, εταιρείες-φαντάσματα, εικονικές συναλλαγές και εκατομμύρια ευρώ που φέρονται να χάθηκαν από τα δημόσια ταμεία. Από την άλλη, χιλιάδες νοικοκυριά που δυσκολεύονται να ανταποκριθούν ακόμη και στις βασικές ανάγκες του μήνα.
Οι αριθμοί που συνοδεύουν τις πρόσφατες αποκαλύψεις προκαλούν προβληματισμό. Στη Θεσσαλονίκη, η έρευνα των αρχών αποκάλυψε ένα εκτεταμένο δίκτυο 917 εταιρειών-φαντασμάτων, με εκτιμώμενες οφειλές προς το Δημόσιο και τον ΕΦΚΑ που ξεπερνούν τα 206 εκατομμύρια ευρώ. Στην υπόθεση έχουν καταγραφεί περισσότεροι από 1.200 εμπλεκόμενοι, ενώ η δικαστική διερεύνηση βρίσκεται σε εξέλιξη.
Λίγες ημέρες νωρίτερα, μεγάλη επιχείρηση των αρχών αφορούσε την επιχειρηματική δραστηριότητα της αλυσίδας φούρνων «Χωριάτικο», με την υπόθεση να συνδέεται με φερόμενη φοροδιαφυγή και μη απόδοση φόρων και ασφαλιστικών εισφορών, με τη ζημία να εκτιμάται ότι προσεγγίζει τα 100 εκατομμύρια ευρώ.
Ιδιαίτερη κοινωνική διάσταση έχει και η υπόθεση ΜΚΟ, μέσω της οποίας φέρεται να συγκεντρώθηκαν 5,8 εκατομμύρια ευρώ από δωρεές για παιδιά με σοβαρές ασθένειες. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, μόλις 1,1 εκατομμύριο ευρώ διατέθηκε για την υποστήριξη των παιδιών και των οικογενειών τους.
Παράλληλα, νέα έρευνα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας στα Τρίκαλα εξετάζει πιθανές παρατυπίες σε κτηνοτροφικές επιδοτήσεις, με το οικονομικό αντικείμενο να υπολογίζεται μεταξύ 4 και 5 εκατομμυρίων ευρώ.
Την ίδια στιγμή, η καθημερινότητα για τον μέσο πολίτη γίνεται ολοένα δυσκολότερη. Σύμφωνα με την ΕΛΣΤΑΤ, η μέση μηνιαία δαπάνη των ελληνικών νοικοκυριών έφτασε το 2025 τα 1.820,20 ευρώ, αυξημένη κατά 5,5% σε σχέση με την προηγούμενη χρονιά. Τρόφιμα, στέγαση, μετακινήσεις, λογαριασμοί και υποχρεώσεις απορροφούν μεγάλο μέρος του οικογενειακού εισοδήματος, αφήνοντας ελάχιστα περιθώρια για αποταμίευση ή έκτακτες ανάγκες.
Το ζήτημα, ασφαλώς, δεν είναι να προεξοφλήσουμε την ενοχή όσων ελέγχονται από τη Δικαιοσύνη. Είναι όμως εύλογο να αναρωτηθεί κανείς πόσο αποτελεσματικοί είναι οι ελεγκτικοί μηχανισμοί και πόσο γρήγορα παρεμβαίνει η Πολιτεία όταν δημόσιο χρήμα και κοινωνικοί πόροι βρίσκονται σε κίνδυνο.
Γιατί ο πολίτης που καθυστερεί έναν λογαριασμό, που περιορίζει τις αγορές του ή που αδυνατεί να ανταποκριθεί στις φορολογικές και άλλες υποχρεώσεις του, δεν έχει την πολυτέλεια να περιμένει. Η συνέπεια είναι άμεση και καθημερινή.
Σε μια κοινωνία που ζητά από τους πολίτες συνέπεια, θυσίες και αντοχές, η διαφάνεια, η λογοδοσία και η ισονομία δεν μπορούν να αποτελούν απλώς συνθήματα. Πρέπει να ισχύουν για όλους. Γιατί η εμπιστοσύνη των πολιτών δεν χάνεται μόνο από τα εκατομμύρια που ενδεχομένως χάνονται, αλλά κυρίως από την αίσθηση ότι δεν πληρώνουν όλοι το ίδιο τίμημα.
ΕΙΡΗΝΗ ΚΟΥΤΗΡΗ